Emekli Maaşında Sessiz Reform Mu Geliyor? SGK Uzmanından Çarpıcı Değerlendirme
Emekli aylıkları ve sosyal güvenlik sistemine yönelik tartışmalar sürerken, SGK Başuzmanı İsa Karakaş’tan dikkat çeken açıklamalar geldi. Karakaş, emekli maaşlarının sürdürülebilirliği ve sistemin yapısal sorunlarına ilişkin kapsamlı değerlendirmelerde bulundu.
“Sosyal Yardım Değil, Hak Edilen Aylık”
Karakaş, emeklilerin beklentisinin sosyal yardım değil, ödenen primlerin karşılığı olan adil bir maaş sistemi olduğunu vurguladı. Mevcut uygulamalarda geçici çözümlerin öne çıktığını belirten Karakaş, uzun vadeli reformların gecikmesinin sistem üzerinde baskı oluşturduğunu ifade etti.
Sosyal güvenlik yapısının bir yardım mekanizmasına dönüşmemesi gerektiğini dile getiren Karakaş, prim ödeme ile maaş düzeyi arasındaki bağın korunmasının önemine işaret etti.
Gelir ve İhtiyaç Odaklı Model Tartışması
Kamuoyunda ve kulislerde dile getirilen yeni düzenleme senaryolarına da değinen Karakaş, maaş odaklı sistemden gelir ve ihtiyaç odaklı modele geçiş iddialarını değerlendirdi. Bu yaklaşımın emekliler arasında tartışma yarattığını belirten Karakaş, prim temelli sistemin zayıflamasının risklerine dikkat çekti.
Karakaş, düşük prim ödeyen ile yüksek prim ödeyen kesimler arasındaki dengenin korunmasının sosyal güvenlik sisteminin temel unsurlarından biri olduğunu kaydetti.
“Prim – Maaş Dengesi Korunmalı”
Sisteme yönelik eleştirilerde en sık dile getirilen başlıklardan birinin aylık bağlanma oranları olduğunu belirten Karakaş, uzun çalışma süresi ve yüksek prim ödemesinin maaşlara yeterince yansımadığı yönündeki görüşlerin yaygınlaştığını ifade etti.
Emeklilik sisteminde adalet algısının güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Karakaş, kapsamlı reform yapılmaması halinde hem emeklilerin hem de sistemin zarar görebileceğini söyledi.
Emeklilerin Gündemindeki Sorular
İsa Karakaş, emekliler tarafından sıkça dile getirilen başlıca sorun alanlarını da sıraladı. Açıklamada öne çıkan başlıklar şöyle:
-
Aynı prim gününe rağmen farklı maaş bağlanması
-
Kök maaş uygulaması ve zam oranlarının etkisi
-
Aylık bağlanma oranları (ABO)
-
Sağlık kesintileri ve ek ödemeler
-
Prim ödeme motivasyonu
Karakaş, emekli maaşlarının bir sosyal destek unsuru değil, yasal hak olduğuna dikkat çekerek, sistemin kalıcı ve dengeli bir yapıya kavuşturulmasının önemini vurguladı. Emekli aylıklarıyla ilgili olası düzenlemelere ilişkin karar sürecinin ise ilgili kurumların değerlendirmeleri doğrultusunda şekilleneceği belirtiliyor.